హిందూ ధర్మంలో శ్రావణ మాసానికి ఎంతో విశిష్టత ఉంది. ఈ మాసంలో వచ్చే ప్రతి మంగళవారం శివసతీమణి అయిన పార్వతీ దేవికి అంటే గౌరీ దేవికి, అత్యంత ప్రీతికరమైనది. ఈ పవిత్రమైన రోజున భక్తిశ్రద్ధలతో ఆచరించే వ్రతమే 'మంగళ గౌరీ వ్రతం'. వివాహిత మహిళలు తమ దాంపత్య జీవితం సుఖసంతోషాలతో వర్ధిల్లాలని, పెళ్లికాని యువతులు మంచి జీవన భాగస్వామి లభించాలని ఈ వ్రతాన్ని ఆచరిస్తారు.
2026వ సంవత్సరంలో శ్రావణ మాసపు తొలి మంగళ గౌరీ వ్రతాన్ని ఆగస్టు 18వతేదీన, మంగళవారం నాడు ఆచరిస్తున్నారు. ఈ నేపథ్యంలో వ్రత విశిష్టత, ముహూర్తాలు, పూజా విధానం గురించి తెలుసుకుందాం..
మంగళ గౌరీ పూజను ఉదయం లేదా సాయంత్రం వేళల్లో అనుకూలమైన సమయంలో చేసుకోవచ్చు. ఈ రోజున ఉన్న ముఖ్యమైన శుభ ఘడియలు..
బ్రహ్మ ముహూర్తం: ఉదయం 4:48 నుంచి 5:32 వరకు
ప్రాతః సంధ్య: ఉదయం 5:10 నుంచి 6:16 వరకు
అభిజిత్ ముహూర్తం: మధ్యాహ్నం 12:19 నుంచి 1:10 వరకు
విజయ ముహూర్తం: మధ్యాహ్నం 2:54 నుంచి 3:46 వరకు
గోధూళి ముహూర్తం: సాయంత్రం 7:13 నుంచి 7:35 వరకు
పూజా విధానం..
మంగళ గౌరీ వ్రతాన్ని నియమనిష్టలతో, శ్రద్ధగా ఆచరించడం ద్వారా అమ్మవారి కృపకు పాత్రులు కావచ్చు. పూజా విధానం ఈ క్రింది విధంగా ఉంటుంది:
సన్నాహాలు: ఉదయాన్నే నిద్రలేచి తలస్నానం ఆచరించాలి. ఎరుపు, పసుపు, ఆకుపచ్చ లేదా గులాబీ రంగు వస్త్రాలను ధరించడం శుభప్రదం.
మంటప అలంకరణ: పూజా మందిరాన్ని శుభ్రం చేసి, ఒక పీటపై ఎర్రటి వస్త్రం పరిచి, గౌరీ దేవి ప్రతిమను లేదా పటాన్ని ప్రతిష్టించాలి.
సంకల్పం: అక్షతలు, నీరు చేతిలో పట్టుకుని, కుటుంబ శ్రేయస్సును కోరుకుంటూ వ్రత సంకల్పం చేసుకోవాలి.
పూజా ద్రవ్యాలు: అమ్మవారికి కుంకుమ, అక్షతలు, పూలు, ధూప, దీప, నైవేద్యాలను సమర్పించాలి. మంగళ గౌరీ యంత్రాన్ని ఉంచి పంచోపచార పూజ చేయాలి.
దీపారాధన: గోధుమ పిండితో చేసిన ప్రమిదలో 16 వత్తులు వేసి దీపారాధన చేయడం ఈ వ్రతంలో అత్యంత ప్రధానం.
నైవేద్యం: అమ్మవారికి అన్నీ 16 సంఖ్యలో ఉండేలా అర్పించడం విశేషం. 16 రకాల ఫలాలు, 16 తమలపాకులు, 16 లవంగాలు, యాలకులు, 16 లడ్డూలు, అలాగే పసుపు, కుంకుమ, గాజులు తదితర పదహారు సుమంగళి ద్రవ్యాలను నైవేద్యంగా సమర్పించాలి.
కథా పఠనం: పూజ పూర్తయిన తర్వాత మంగళ గౌరీ వ్రత కథను చదువుకుని లేదా భక్తిగా విని, అమ్మవారికి కర్పూర హారతి ఇవ్వాలి.
వాయినం: పూజ ముగిసిన అనంతరం ఇంటికి వచ్చిన ముత్తైదువులకు తాంబూలం, వాయినం, దక్షిణ ఇచ్చి ఆశీస్సులు పొందాలి. ప్రసాదాన్ని అందరికీ పంచిపెట్టాలి.
మంగళ గౌరీ వ్రత విశిష్టత - ఫలం..
సాంప్రదాయం ప్రకారం, కొత్తగా పెళ్లయిన మహిళలకు ఈ వ్రతం ఎంతో ప్రత్యేకం. వివాహమైన తొలి శ్రావణంలో పుట్టింటిలో, ఆ తర్వాతి సంవత్సరాల్లో అత్తింటిలో ఈ వ్రతాన్ని చేయడం ఆనవాయితీ. వరుసగా ఐదు సంవత్సరాల పాటు ఈ వ్రతాన్ని ఆచరించి, ఆ తర్వాత ఆఖరి సంవత్సరంలో ఉద్యాపన చేస్తారు.
అఖండ సౌభాగ్యం: మంగళ గౌరీ దేవిని ఆరాధించడం వల్ల మహిళలకు అఖండ సౌభాగ్యం కలుగుతుందని విశ్వాసం.
వివాహ దోషాల నివారణ: జాతకంలో కుజ దోషం లేదా ఇతర కారణాల వల్ల వివాహం ఆలస్యమవుతున్న వారు ఈ వ్రతం చేస్తే, ఆటంకాలు తొలగిపోయి శీఘ్ర వివాహ ప్రాప్తి కలుగుతుంది.
కుటుంబ వృద్ధి: సంతాన ప్రాప్తి, కుటుంబంలో సుఖశాంతులు, సిరిసంపదలు కలగాలని కోరుకుంటూ చేసే ఈ ఆరాధన ఇంట్లో సానుకూల వాతావరణాన్ని (Positive Energy) నింపుతుంది.
